Banner
Banner

Tekst van de bezinningsbijeenkomst in de Kapel van 't Zand  in Roermond op 22 oktober 2010, ter gelegenheid van de derde Herdenking/Fakkeltocht bij het Monument voor Vredesoperaties


Mark Lieshout:
Hartelijk welkom hier in de kapel van ít Zand, waar jaarlijks velen op pelgrimstocht komen. Mensen op zoek naar steun en bemoediging. De kleine tegeltjes in de processiegang hiernaast zijn er de stille getuigen van. Goed dat u allen gekomen bent om dadelijk met elkaar een weg te gaan, geplaveid met allerlei emotie; een weg waarop we elkaar verlichten, wegwijzen, maar ook elkaars lasten verlichten. We verstaan elkaars taal, zelfs zonder woorden. We spreken met halve woorden en begrijpen elkaar meer dan goed.
We steken de kaars aan, waarop vermeld: 'GEROEPEN TOT VREDE'. Dat bindt hen die wij gedenken vandaag aan elkaar. Het verbindt ons met elkaar in het verlies dat we samen moeten dragen. Voor hen die gelovig zijn onder ons herinnert deze kaars aan de opstanding, waarbij God garant staat voor het leven, dat sterker is dan de dood.
Dit licht nemen we straks mee onderweg en verbindt ons aan onze geliefden.

Erik:
Kort voor de Dag van de Verenigde Naties, 24 oktober, zijn wij hier bij elkaar gekomen. Straks gaan we gezamenlijk in fakkeloptocht naar het Monument voor Vredesoperaties. Zes wachters staan daar voor Vrede en Veiligheid. De wachters lijken haast anoniem, maar staan er ferm voor een leefbare wereld. Zij staan geposteerd rondom Irene, de godin van de vrede. Wachters voor Vrede en Veiligheid, ze krijgen klappen, maar kennen ze eigenlijk wel de klappen van de zweep? Ooit was ik zelf zoín wachter. In een conflict waar ik toen te weinig van begreep, maar misschien wel iedereen, in een conflict van haat en zelfverdediging. Van aanslagen op bussen en luchtaanvallen. Van eer- en bloedwraak, van martelaarschap. Wachters staan er in een wereld waar dat noodzakelijk is, wakend over vrede, veiligheid. Wakend over dat kinderen, jongens en meisjes weer naar school kunnen gaan. Wakend over dat boeren zonder gevaar voor mijnen ongestoord hun werk kunnen doen. Waken betekent ook wakker zijn, letten op jezelf, op je makkers, op de wereld om je heen.

Mark:
Ik loop langs het monument.
Ik zie de wachters;
Ze bewaken Irene,
Ze bewaken de vrede waar zij voor staat.
Vrede als hoogste goed.

Wachters staan vaak bij dichte deuren;
Ze houden binnen en buiten gescheiden;
De vijand mag niet binnen;
Achter onze deuren is het goed
En dat moet zo blijven.

Ze staan er strijdlustig bij
Met hun schild
Ze schermen hun eigen gezicht af
Anoniem blijven ze
Onherkenbaar voor vriend en vijand
Ze hebben geen naam, die zes wachters.

Onaanraakbaar
Onoverwinnelijk zien ze er uit,
Berekend op hun taak
In de houding, verschillende houdingen,
Vrede in hun mars.

Die zes wachters:
Ze kunnen iedereen zijn.
Ze hebben geen gezicht namelijk.
Of niemand.
Het is maar hoe je er naar kijkt.
Jij kunt het zijn
Of je buurman,
Je naaste of je vriend.
Of een grote onbekende.

Buiten die zes
Ken ik er velen,
Zeer velen, wel bij name
Wachters voor het vredeshuis
Ze hebben wel een gezicht
En een naam.

Erik:
Laat vandaag het licht der fakkels een bemoediging zijn op deze avond.
Een teken ook van verbondenheid in een tijd van sluimerende haat tegen de of het onbekende.
Verbondenheid in een tijd waarin helaas ook waanzin voorkomt. De sentimenten voor deze waanzin zijn vaak gebouwd op drijfzand en blijken maar al te vaak niet waar. Het recente conflict in BosniŽ is daar een voorbeeld van. Deze sentimenten lijden wel tot dood en verderf, tot verdriet, tot onvoorstelbaar leed.
Het is daarom dat we waakzaam moeten zijn, waakzaam in ons eigen land maar ook daarbuiten. Zie het almaar voortslepende conflict in het Midden Oosten. Waakzaam, al meer dan 30 jaar aan een grens ergens tussen landen staan daar wachters, iedere dag weer, dag in dag uit, van vele nationaliteiten, meer nog dan ooit.
Vanuit je stoel regeren of wegkijken is kennelijk niet de oplossing Eenieder kan zijn of haar bijdrage leveren aan een betere, verdraagzame, veilige wereld. Een uitzending als wachter naar een ver vreemd land vol gevaren en dreiging, voortdurende waakzaamheid, is wel een grote opgave. We vragen nogal wat van elkaar!

Mark:
Weest waakzaam!
Koester het goede,
Voordat je het weet ben je het kwijt,
Ontglipt het je handen,
Weg vrede.
Weg vrede in de wereld.

Een heilige plicht,
Een heilzame plicht
Een helende taak hebben wij
Met zín allen
Om te bouwen aan een betere wereld.

We moeten niet toekijken
Hoe de vrede met voeten wordt getreden
Hoe de vrede aan laarzen wordt gelapt.
We moeten juist waakzaam zijn,
Met open ogen gericht naar de wereld
En durven zien
Wat misgaat.

We moeten ingrijpen
Daar waar anderen lijden
Aan onrecht
Aan machtsmisbruik.
Waken moeten de wachters,
Niet in slaap sukkelen.

Niet denken dat anderen dat maar moeten doen
Aan mijn lijf geen polonaise;
Niet denken dat het een ver van mijn bed probleem is
En ikzelf onder de warme dekens mag blijven
Niet denken dat mijn bijdrage niets bijdraagt
Er niet toe doet.

We moeten ons realiseren
Dat geluk soms een kwestie is van waar je wieg stond
Ik daarom jood of katholiek ben
of protestant of moslim of niks of van alles denk
of arm ben of rijk
of mag studeren of mag creperen.

Verenig de naties
En weest waakzaam.
Kijk niet toe met de armen over elkaar,
Maar zie toe dat we de handen uit de mouwen steken
En vrede brengen
En respect voor leven
En recht trekken wat krom is.

Dit jaar bestaan de Verenigde Naties 65 jaar. Normaal een leeftijd waaraan men hier denkt aan pensioen en wat daarna. Dat kan de VN zich helaas niet veroorloven.
Al in 1948 werd de eerste wachter uitgezonden op vredesoperatie. Sinds die tijd zijn er iedere dag over de hele wereld militairen in touw. De wereld erkent inmiddels haar responsability to protect, vastgelegd in een resolutie. Toch gaat het gevecht iedere dag door, in de waan van alle dag. Een strijd tegen donkere regimes, tegen onderdrukking om afkomst, geloof of sekse, tegen moord of tegen massaverkrachtingen zoals afgelopen weken in Kongo.
In de waan van alle dag gaat ook het gevecht hier door, maar dan tegen het verlies, het gemis van een dierbare, de dagelijkse worsteling met zingeving. Wat is de ultieme prijs waard tegen over het welslagen van de missie? Ik herken de worsteling met deze vraag toen iemand tijdens mijn missie, van dichtbij omkwam!
Maar wat als we samen, verenigd, niet zouden ingrijpen? Wat als we het niet zouden doen, zouden wegkijken? Wat als we duistere krachten de overhand zouden laten krijgen? Alle druppels op de gloeiende plaat bij elkaar zijn de moeite waard om ons voor in te blijven zetten. In verbondenheid kunnen wij een gebaar maken, in verbondenheid ook delen we het gemis. Bij het monument staan vijf wachters, de zesde valt, ik zie zijn gezicht.
De prijs van vrede, van menswaardig bestaan is hoog. Ultieme offers, hun namen staan in brons gegoten op het monument.
Deze offers kunnen, mogen en zullen we nooit vergeten.

Die zesde wachter,
Gevallen, ook zonder gezicht;
Maar wij weten beter
188 gezichten heeft deze wachter,
In brons gegoten.

Daar heb je toch geen vrede mee?
Vrede in jezelf;
Is die er nog wel?
Heb ik er vrede mee
Kan ik leven zonder mijn geliefde
Moest de inzet zoveel kosten?

Korea, Irak, voormalig JoegoslaviŽ, Djibouti
Eritrea, Libanon, ItaliŽ, Congo, Rusland, Angola, SinaÔ, Afghanistan
Cambodja;
Zo ver weg van mijn bed;
Toch is er bij mij in huis een leeg bed gekomen;
De waan-zin van de strijd om een betere wereld.
Wie is er beter van geworden?
Ik heb verlies geleden,
Waanzinnig verlies lijkt het.

Maak je geen zorgen, mam,
Ze schieten voorlopig allemaal mis..
En toch was het ineens raak.
Het is zo ondankbaar
Zo oneerlijk.
Hoezo voor het goede doel?
Dat is mijn worsteling
Dat scheurt mij inwendig uit elkaar.

Het goede doel dienend
Werd mijn geliefde doelwit.
Per ongeluk, domme pech, hoort bij oorlog;
Het blijft mensenwerk.
Ik hoor het de mensen zeggen op afstand.
Maar diep in mij ben ik verscheurd.
Soms heb ik houvast aan dat mooie hoge doel;
Soms is het doel mij te hoog gegrepen

Ik struikel over mijn gedachten
Ik val naast de wachter
En zie zijn of haar gezicht.
Het gezicht dat op avontuur stond
Op kameraadschap,
Blij om te gaan en een traan vlak voor het vertrek.
Een gezicht met gezonde spanning
Over wat komen ging.

En het kwam
Overkwam mij
Als een onheilstijding.

Heil brengen
En onheil terugkrijgen
Zo onzinnig zinnig.
 

   

Volg ons

Stichting Nationaal IndiŽ-monument 1945-1962

Postbus 1302

6040 KH  ROERMOND

Mobiel: 06 55 32 83 06

e-mail: secretariaat

Bezoekadres:

Maastrichterweg 19

6041 NZ  ROERMOND

GPS: N 51.10.979 E 5.59.314

 

© NIM